Toestand van vreugde

Door Tom Gilbreath - 10 augustus 2026

De meeste mensen beschouwen Michael Crichtons roman uit 2004, State of Fear, als een aanval op de heersende opvatting over de opwarming van de aarde. Hoewel het boek veel te zeggen heeft over dat onderwerp, is het werkelijke doel ervan nog veel groter: het toenemende gebruik van angst om mensen te manipuleren. Voor grote bedrijven, en met name de media, levert angst geld op. Voor academici levert angst subsidie op. Voor overheden is angst de stuurdraad die loopt tussen de manipulatoren en hun marionetten.

Het publiek kan worden beïnvloed door geluk of vrede, maar dat slechts kortstondig. En bedrijven profiteren zelden van jouw innerlijke rust. Zelfs al is het slechts „de angst om iets te missen,“ ze moeten je bang maken. Angst grijpt je vast en motiveert je. Het is het geknetter van de zweep die de lucht boven de hoofden van het vee doet gloeien. Angst stimuleert uitgaven — zowel door individuen als door overheden. Angst manipuleert mensen om dingen te doen die ze anders niet zouden doen.

Eind jaren zestig onderzocht communicatieprofessor George Gerbner de effecten van televisie. Hij concludeerde dat mensen die veel tv keken, de neiging hadden de wereld als gewelddadiger en gevaarlijker te zien dan hij in werkelijkheid was. Hij omschreef dit als het ‘mean world syndrome.’ Toen hij in 1981 voor het Congres getuigde, zei hij: „De meest algemene en wijdverbreide associatie met televisiekijken is een versterkt gevoel dat men in een ‘wrede wereld’ van geweld en gevaar leeft.”

Met sociale media, videogames en 24-uursnieuws is het probleem exponentieel toegenomen. Daarom is wat hij vervolgens zei zo belangrijk. “Angstige mensen,” zo verklaarde hij, “zijn afhankelijker, gemakkelijker te manipuleren en te controleren…. Ze kunnen onderdrukking accepteren en zelfs toejuichen als die belooft hun onzekerheden weg te nemen.”

Soms moet er een alarm afgaan. Maar hebzuchtige, op macht beluste mensen blijven maar alarm slaan. We kunnen in een ‘vecht-of-vlucht’-modus gaan leven. Alleen al via reclame worden we elke dag gebombardeerd met honderden op angst gebaseerde boodschappen. Het herprogrammeert onze geest — en verandert de wereld. Manipulatoren zaaien angst omdat het werkt. En omdat het werkt, gebruiken ze het steeds vaker.

Een paar jaar geleden ging er een meme viraal op sociale media die het resultaat van de steeds toenemende angstzaaierij verwoordde. “In feite verwacht op dit moment bijna niemand onder de 40 dat er ooit nog iets goeds zal gebeuren.” Sommige versies betreuren hoe moeilijk het is om deze trieste waarheid aan ouders uit te leggen.

In het algemeen hebben jongvolwassenen die sinds het midden van de jaren negentig zijn geboren weinig vertrouwen in de toekomst. Een paar jaar eerder was het onder jongeren nog in de mode om extreme rijkdom na te jagen. Die droom is op talloze manieren in duigen gevallen. Omdat ze onzeker zijn over wat er van hen zal worden, vestigen velen nu hun hoop op een of andere vorm van socialisme. Ze verlangen ernaar te geloven dat er op de een of andere manier voor hen gezorgd zal worden.

Voor miljoenen mensen hebben hoop, optimisme en vreugde plaatsgemaakt voor wanhoop. Zulke wanhoop is een uitnodiging voor de antichrist.

Jezus biedt iets oneindig veel beters aan — Zichzelf. In Hem vinden we „de vrucht van de Geest… liefde, vreugde, vrede, geduld, vriendelijkheid, goedheid, trouw, zachtmoedigheid, zelfbeheersing“ (Galaten 5:22-23). En het is niet zomaar vreugde, maar ‘onuitsprekelijke vreugde’ (1 Petrus 1:8). Het is niet zomaar liefde, maar ‘volmaakte liefde’. ‘In de liefde is geen vrees; maar de volmaakte liefde verdrijft de vrees’ (1 Johannes 4:18).

Ja, er gebeuren nog steeds goede dingen, want „God is liefde“ (1 Johannes 4:8) en Zijn genade is overvloedig jegens u. 2 Korintiërs 9:8 zegt: „En God is in staat u alle genade in overvloed te schenken, opdat u, altijd in alles voldoende hebbende, overvloed zult hebben voor elk goed werk.“

Bron: The Hal Lindsey Report | Hal Lindsey