‘Verantwoordelijk voor de problemen van de wereld’: Israël is werkelijk ‘de Jood van de wereld’ geworden
Door Chris Katulka - 20 augustus 2026

(Foto: CommonSpace Images)
De overleden David Bar-Illan was een briljante Israëlische pianist, journalist en adviseur van premier Benjamin Netanyahu. In de jaren negentig verkondigde hij wat velen in het Westen nog steeds weigeren toe te geven: „Israël is zelf de jood van de wereld geworden.” De joodse staat wordt niet zomaar bekritiseerd zoals elke andere natie. Het wordt eruit gepikt, belasterd en met een unieke felheid veroordeeld.
Bar-Illan zei dat de media de kaarten tegen Israël „manipuleerden,” niet alleen door negatieve berichtgeving, maar ook door feiten te verzwijgen, de context te verdraaien en Israël zonder bewijs schuldig te verklaren. Hij beweerde niet dat Israël immuun zou moeten zijn voor kritiek. Geen enkele natie zou dat moeten zijn. Israël is een land van mensen die van mening verschillen, verkeerde keuzes maken en falen.
Maar Bar-Illan erkende dat Israël aan een andere maatstaf wordt gehouden. Wanneer dictaturen hun eigen volk afslachten, terroristen zich onder burgers nestelen en regionale machten hun handlangers bewapenen en chaos exporteren, concludeert de wereld dat Israël het probleem is.
Het antisemitisme is na de Holocaust niet samen met de nazi’s verdwenen. Het heeft gewoon een ander uniform met nieuwe slogans. Soms is het vermomd als verlichte opinie. Andere keren verschijnt het als mensenrechtenretoriek in de Verenigde Naties. Vaak verschuilt het zich achter opiniestukken, campusresoluties, universitaire lezingen, internationale fora en selectieve verontwaardiging.
In plaats van openlijk te zeggen: „De Jood is verantwoordelijk voor de problemen van de samenleving,“ zoals de nazipropaganda predikte, heeft de moderne samenleving de boodschap aangepast en verklaard: „Israël is verantwoordelijk voor de problemen van de wereld.“ Dit is wat Bar-Illan bedoelde: Israël is “de Jood” onder de naties geworden.
Drie decennia later voelen zijn woorden meer als een profetie dan als commentaar. Israël wordt nu gezien als de boeman voor vrijwel elke mondiale zorg. Kolonialisme? Racisme? Instabiliteit in het Midden-Oosten? Geef Israël de schuld. Zelfs terrorisme wordt toegeschreven aan het bestaan van Israël in plaats van aan de ideologie die het voortbrengt. De beschuldiging verandert van vorm, maar het doelwit blijft hetzelfde.
Toen Hamas burgers afslachtte, kinderen ontvoerde, gezinnen in brand stak en zijn eigen bevolking als menselijk schild gebruikte, haastten velen zich om uit te leggen waarom Israël kreeg wat het verdiende. Toen Israël op het terrorisme reageerde, beschuldigden critici het niet alleen van militair overmatig optreden, maar ook van duivelse praktijken. De wereld heeft misschien gerouwd om de doden van de Hamas-aanval op 7 oktober, maar keerde zich al snel tegen de Joodse staat omdat die zich verdedigde.
Eeuwenlang werd het Joodse volk ervan beschuldigd bronnen te vergiftigen, regeringen te manipuleren, het geld te beheersen, oorlogen te ontketenen en ziekten te verspreiden. Tegenwoordig wordt de Joodse staat ervan beschuldigd de wereldvrede te vergiftigen, het buitenlands beleid te beheersen, wereldwijde onrust aan te wakkeren en onrecht te beramen. De samenzwering is genationaliseerd.
Net zoals de wereld van oudsher van het Joodse volk verwachtte dat het haar onschuld zou bewijzen, eist zij nu van Israël dat het hun bestaan rechtvaardigt. Terwijl andere landen onbetwiste grenzen en legers mogen hebben, worden de grenzen en het leger van Israël behandeld als een agressieve belediging. Terwijl andere landen rouwen om hun doden, wordt Israël verteld dat het hun verdriet in evenwicht moet worden gebracht, moet worden gerelativeerd en snel opzij moet worden gezet ten gunste van het verdriet van anderen. En nu sociale media jodenhaat met de snelheid van het licht verspreiden, reikt het anti-Israëlische sentiment verder dan ooit tevoren.
Toch mogen de woorden van Bar-Illan ons niet tot wanhoop brengen. Integendeel, ze bieden duidelijkheid. God trekt een streep in het zand. Als Israël de jood van de wereld is geworden, dan moeten degenen die de waarheid liefhebben zich uitspreken tegen de stemmen die leugens verspreiden. We moeten aandringen op morele consistentie en de oude gewoonte afwijzen om het Joodse volk tot zondebok te maken, of het doelwit nu een synagoge is of een soevereine staat. We moeten moedig zeggen dat, hoewel kritiek op Israël niet automatisch antisemitisme is, obsessieve kleinering en demonisering van Israël en het ontkennen van haar bestaansrecht dat wel is.
Helaas blijven de woorden van David Bar-Illan waar klinken. De beproeving voor onze generatie is of we de haat zullen trotseren of er opnieuw de ogen voor zullen sluiten.
Chris Katulka is vicevoorzitter van North American Ministries voor The Friends of Israel Gospel Ministry, presentator van het radioprogramma „The Friends of Israel Today“, schrijver voor het tijdschrift „Israel My Glory“ en medewerker van „Harbinger’s Daily“.
